Την Πέμπτη 14 Μαΐου 2020 πραγματοποιήθηκε διαδικτυακά η Εσπερινή Ομιλία του πνευματικού μας π.Νικηφόρου Κοντογιάννη με τίτλο “ΧΡΗΣΤΟΗΘΕΙΑ”, με αφορμή το βιβλίο του Αγίου Παΐσίου του Αγιορείτου “Με πόνο και αγάπη για τον σύγχρονο άνθρωπο”, όπου εξάγονται διάφορα συμπεράσματα πνευματικής ζωής, συνύπαρξης, συνεργασίας και γενικά της προσέγγισης του Θεού με σκοπό την σωτηρία, τον αγιασμό, την μίμηση του Ι.Χριστού και τέλος την θέωση του ανθρώπου δια του ενανθρωπίσαντος ΙΣ ΧΡ. Οι ομιλίες πραγματοποιούνται στον Ιερό μας Ναό του Μεγαλομάρτυρος Αγίου Γεωργίου Λαρίσης κάθε Πέμπτη στις 6:45μ.μ., αμέσως μετά την Ιερά Παράκληση η οποία τελείται στις 6:00μ.μ., προσωρινά κεκλεισμένων των θυρών και μεταδίδονται σε Ζωντανή Ραδιοτηλεοπτική Μετάδοση από την Ιστοσελίδα μας: www.galilea.gr/ζωντανα-2/.
Η παράκληση τελέστηκε προς τιμήν του Αγίου Φανουρίου του Μεγαλομάρτυρος και Θαυματουργού.

ΑΠΟΛΥΤΙΚΙΟΝ Ἦχος δ΄. Ταχὺ προκατάλαβε
Οὐράνιον ἐφύμνιον, ἐν γῇ τελεῖται λαμπρῶς, ἐπίγειον πανήγυριν νῦν ἑορτάζει φαιδρῶς, ἀγγέλων πολίτευμα· ἄνωθεν ὑμνῳδίαις εὐφημοῦσι τοὺς ἄθλους, κάτωθεν Ἐκκλησίᾳ τὴν οὐράνιον δόξαν· ἣν εὗρες πόνοις καὶ ἄθλοις τοῖς σοῖς Φανούριε ἔνδοξε.

Ακούστε Νο2 ΕΔΩ: 

ΘΕΜΑ 24ΗΣ ΟΜΙΛΙΑΣ

“Η πολλή μέριμνα απομακρύνει από τον Θεό.“

(Με οδηγό το βιβλίο του Αγίου Παϊσίου του Αγιορείτου “Με πόνο και αγάπη για τον σύγχρονο άνθρωπο”).

Όσιος Παϊσιος ο Αγιορείτης.
“Με πόνο και αγάπη για τον σύγχρονο άνθρωπο”

Κεφάλαιο 5 – Ἡ πολλή μέριμνα ἀπομακρύνει ἀπὸ τὸν Θεό

Νὰ μήν ἀνοίγουμε πολλά μέτωπα

Οἱ ἄνθρωποι σήμερα, ἐπειδή δὲν ζοῦν ἁπλά, ἔχουν πολύ περισπασμό. Ἀνοίγουν πολλά μέτωπα καὶ χάνονται μὲ τὴν πολλή μέριμνα. Ἐγώ ἕνα-δύο πράγματα τὰ τακτοποιῶ καὶ μετά σκέφτομαι ἄλλα. Ποτέ δὲν πρέπει να ἔχω νὰ κάνω πολλά πράγματα μαζί. Τώρα σκέφτομαι νὰ κάνω αὐτό, τὸ τελειώνω καὶ μετά σκέφτομαι νὰ κάνω κάτι ἄλλο. Γιατί, ἄν δὲν τελειώσω τὸ ἕνα καὶ ἀρχίσω τὸ ἄλλο, δὲν ἔχω ἀνάπαυση. Ὅταν ἔχη κανεὶς πολλά μαζί νὰ κάνη, παλαβώνει. Καὶ μόνο νὰ τὰ σκέφτεται, παθαίνει σχιζοφρένεια… αἰτία ποὺ δὲν μπορεῖς νὰ κάνης ὑπομονή εἶναι ποὺ καταπιάνεσαι μὲ πολλά. Σκορπᾶς σὲ πολλές μεριές καὶ κουράζεσαι. Αὐτὸ καὶ νευρικότητά σου δημιουργεῖ, γιατί ἔχεις καὶ φιλότιμο καὶ ἀγωνιᾶς…

Εἶναι μερικοί πού, ἐνῶ ἔχουν περιορισμένες δυνάμεις καὶ μποροῦν νὰ κάνουν μόνον ἕνα-δύο πράγματα, καταπιάνονται καὶ μπερδεύονται μὲ πολλά καὶ μετά δὲν κάνουν τίποτε σωστό καὶ σέρνουν καὶ τούς ἄλλους. Ὅσο μπορεῖ κανείς, νὰ κάνη ἕνα-δυὸ πράγματα μόνο, νὰ τὰ τελειώνη σωστὰ καὶ νὰ ἔχη τὸ μυαλό τοῦ καθαρό καὶ ξεκούραστο καὶ μετά νὰ ἀρχίζη κάτι ἄλλο. Γιατί, ἅμα ὁ νοῦς τοῦ σκορπίση, τί πνευματικά θὰ κάνη μετά; Πῶς νὰ θυμηθῆ τὸν Χριστό;

Πόδια, χέρια στὴν δουλειά νὰ δίνετε, καρδιά νὰ μή δίνετε

Εἶναι μερικοί ποὺ δίνονται ὁλόκλη­ροι στὰ ὑλικά. Περνοῦν ὅλη τὴν ἡμέρα μὲ τὸ νὰ ἀσχολοῦνται πῶς θὰ κάνουν καλά μία δουλειά καὶ δὲν σκέφτονται καθόλου τὸν Θεό. Νὰ μή φθάνουμε ἐκεῖ. Νὰ χρησιμοποιῆτε τὰ χέρια καὶ τὰ πόδια στὴν δουλειά, ἀλλὰ νὰ μήν ἀφήνετε τὸν νοῦ σας νὰ ξεφύγη ἀπὸ τὸν Θεό. Νὰ μή δίνετε ὅλο τὸ εἶναι σας, ὅλο τὸ δυναμισμό μαζί μὲ τὴν καρδιά σας, στὰ ὑλικά. Ἔτσι γίνεται μετά κανεὶς εἰδωλολάτρης. Ὅσο μπορεῖτε στὶς δουλειές καρδιά νὰ μή δίνετε, χέρια, μυαλό νὰ δίνετε. Καρδιά νὰ μή δίνετε σὲ χαμένα, σὲ ἄχρηστα πράγμα­τα. Γιατί μετά πῶς θὰ σκιρτήση ἡ καρδιά γιὰ τὸν Χριστό; Ὅταν ἡ καρδιά εἶναι στὸν Χριστό, τότε ἁγιάζονται καὶ οἱ δουλειές, ὑπάρχει καὶ ἡ ἐσωτερική ψυχική ξεκούραση συνέχεια, καὶ νιώθει κανεὶς τὴν πραγματική χαρά. Νὰ ἀξιοποιῆτε τὴν καρδιά σας, νὰ μήν τὴν σπαταλᾶτε.

Ἄν σπαταληθῆ ἡ καρδιά σὲ πολλά ἀσήμαντα, δὲν ἔχει ἀντοχή νὰ πονέση γιὰ ἐκεῖνο ποὺ πρέπει νὰ πονέση. Ἐγώ θὰ δώσω καρδιά σὲ ἕναν καρκινοπαθῆ, σὲ ἕναν πονεμένο. Ἡ ἀγωνία μου εἶναι γιὰ τὰ παιδιά ποὺ κινδυνεύουν. Κάνω τὸν σταυρό μου νὰ τὰ δίνη ὁ Θεὸς φώτιση. Ὅταν πάλι ἔχω κόσμο, πάει ἡ προσοχή μου στὸν πόνο τοῦ ἄλλου, στὴν ἀγάπη γιὰ τὸν ἄλλον. Τὸν πόνο τὸν δικό μου δὲν τὸν καταλαβαίνω. Ἔτσι ξεχνιοῦνται ὅλα, παίρνει ἄλλη στροφή ὁ ἄνθρωπος.

Ὅταν ἡ δουλειά εἶναι ἁπλή, βοηθάει νὰ μήν ἀπορροφᾶται ὁ νοῦς. Ὅταν ὅμως ἡ δουλειά εἶναι σύνθετη, τότε δικαιολογεῖται νὰ ἀπορροφᾶ λίγο τὸν νοῦ, ὄχι ὅμως νὰ παίρνη τὴν καρδιά.

Ὁ πειρασμός … τὴν καρδιά τὴν παίρνει μὲ τὸν ἐγωισμό. Ἀλλά ὅταν ἡ καρδιά δοθῆ στὸν Θεό, τότε ὁ νοῦς θὰ εἶναι στὸν Θεό καὶ τὸ μυαλό στὴν δουλειά.

– Ὅταν δουλεύης, νὰ μήν ξεχνᾶς τὸν Χριστό. Νὰ κάνης τὴν δουλειά μὲ χαρά, ἀλλὰ ὁ νοῦς καὶ ἡ καρδιά νὰ εἶναι στὸν Χριστό. Τότε καὶ δὲν θὰ κουράζεσαι, καὶ πνευματικά θὰ μπορῆς νὰ κάνης… ὅταν ἐργάζεται κανεὶς μὲ ἠρεμία, διατηρεῖ τὴν γαλήνη του καὶ ἁγιάζει ὅλη τὴν ἡμέρα του. Δυστυχῶς, δὲν ἔχουμε καταλάβει πώς, ὅταν κάνουμε γρήγορα μία δουλειά, ἀποκτοῦμε μία νευρικότητα. Καὶ ἡ ἐργασία ποὺ γίνεται μὲ νευρικότητα δὲν εἶναι ἁγιασμένη. Σκοπός μας δὲν πρέπει νὰ εἶναι νὰ φτιάξουμε πολλά καὶ νὰ εἴμαστε ὅλο ἀγωνία. Αὐτὸ εἶναι δαιμονική κατάσταση…Τὸ ἐργόχειρο ποὺ γίνεται μὲ ἠρεμία καὶ προσευχή ἁγιάζεται καὶ ἁγιάζει καὶ τούς ἀνθρώπους ποὺ τὸ χρησιμοποιοῦν… Ἐνῶ ἐκεῖνο ποὺ γίνεται μὲ βιασύνη καὶ νευρι­κότητα μεταδίδει αὐτήν τὴν δαιμονική κατάσταση καὶ στούς ἄλλους. Ἡ βιαστική δου­λειά μὲ τὴν ἀγωνία εἶναι στοιχεῖο πολύ κοσμικῶν ἀνθρώπων. Οἱ ταραγμένες ψυχές ποὺ ἐργάζονται, ταραχή μεταδίδουν καὶ μὲ τὰ ἐργόχειρά τους καὶ ὄχι εὐλογία. Πῶς ἐπιδρᾶ ἡ κατάσταση τοῦ ἀνθρώπου καὶ στὰ ἐργόχειρα ποὺ φτιάχνει, καὶ στὰ ξύλα ἀκόμη! Φοβερό! Ἀνάλογο μὲ τὴν κατάσταση στὴν ὁποία βρίσκεται ὁ ἄνθρωπος ὅταν φτιάχνη κάτι, εἶναι καὶ τὸ ἀποτέλεσμα ἄν εἶναι νευριασμένος καὶ θυμώνει καὶ βρίζη, δὲν θὰ ἔχη εὐλογία αὐτὸ ποὺ κάνη. Ἐνῶ, ἄν ψάλλη, λέη τὴν εὐχή, ἁγιάζεται τὸ ἔργο του. Τὸ ἕνα εἶναι δαιμονικό, τὸ ἄλλο θεϊκό.

Ἄν κινῆστε μὲ εὐλάβεια καὶ ἐργάζεσθε μὲ τὴν προσευχή ἁγιάζεστε πάντοτε καὶ τὰ πάντα ἁγιάζονται. Ὅταν ἔχη κανεὶς τὸν νοῦ του στὸν Θεό, ἁγιάζει τὴν δουλειά, τὸ ἐργόχειρό του. Φερ’ εἰπεῖν, φτιάχνω ἕνα κουτί καὶ λέω τὴν εὐχή, προσεύχομαι καὶ συγχρόνως ἐργάζομαι πρὸς δόξαν Θεοῦ. Σκοπός μου δὲν εἶναι νὰ φτιάξω κουτιά καὶ νὰ κάνω γρήγορα, γιὰ νὰ φτιάξω πολλά καὶ νὰ εἶμαι ὅλο ἀγωνία. Αὐτὸ εἶναι δαιμονική κατάσταση. …  Αὐτός εἶναι ὁ λόγος ποὺ μερικές φορές νιώθεις σάν … ὑπάλληλος στὰ καθήκοντα, γιατί, ὅταν τρέχης νὰ τακτοποιήσης τὶς δουλειές, ξεχνᾶς νὰ παίρνης καὶ τὸν Χριστό μαζί σου. Ἐνῶ, ἄν ξεκινᾶς μὲ τὴν εὐχή, θὰ νιώθης σάν διακονητής τοῦ Χριστοῦ. Γι’ αὐτὸ βάλε καὶ τὴν εὐχή στὴν δουλειά, γιὰ νὰ ἁγιασθῆς καὶ ἐσύ καὶ ἡ δουλειά. Ὁ Θεὸς ξέρεις πῶς εὐλογεῖ καὶ πόσα ἀγαθά καὶ τί εὐλογίες στέλνει:

…ἄν ὁ νοῦς σου εἶναι στὸν Θεό, τότε ἡ δουλειά ἁγιάζεται, γιατί ζῆς μέσα στὴν ἀτμόσφαιρα τοῦ Θεοῦ, καὶ ἄς μήν μπορῆς νὰ λές τὴν εὐχή. Ὅταν κανεὶς ἔχη πνευματική κατάσταση, πολύ βοηθιέται. Δὲν προσπαθεῖ νὰ καταλάβη τὰ νοήματα μὲ τὸ μυαλό, ἀλλὰ φωτίζεται καὶ τὰ βρίσκει μὲ θεῖο φωτισμό….νὰ προσεύχεσαι, νὰ ζητᾶς ἀπὸ τὸν Θεό νὰ σὲ φωτίζη. Νὰ κοιτάξης νὰ βοηθηθῆς, ὅσο μπορεῖς, ἀπὸ τὰ θεία νοήματα καὶ νὰ δουλεύης μὲ εὐλάβεια. Νὰ κάνης κάθε μία ὥρα, κάθε δυὸ ὧρες, λίγα λεπτά διακοπῆ καὶ νὰ λές τὴν εὐχή… αὐτὸ ποὺ βοηθάει βασικά … εἶναι τὸ βίωμα μὲ τούς ἐξαγνισμένους λογισμούς, ποὺ κάνουν τὸν ἄνθρωπο δοχεῖο τῆς Χάριτος…

… Ἕνα παιδάκι, ὅταν παίζη καὶ εἶναι ἀφοσιωμένο στὰ παιχνίδια του, οὔτε καν καταλαβαίνει, ὅταν ὁ πατέρας τοῦ εἶναι δίπλα καὶ τὸ χαϊδεύη. Λίγο ἄν διακόψη τὰ παιχνίδια του, τότε θὰ τὸ καταλάβη. Ἔτσι καὶ ὅταν ἔχουμε μέριμνα, δὲν μποροῦμε νὰ καταλάβουμε τὴν ἀγάπη τοῦ Θεοῦ. Ὁ Θεὸς δίνει καὶ δὲν τὸ αἰσθανό­μαστε.
Πρόσεξε νὰ μή σπαταλᾶς τὶς πολύτιμες δυνάμεις σου σὲ περιττές μέριμνες καὶ μάταια πράγματα ποὺ θὰ γίνουν ὅλα σκόνη μία μέρα. Τότε καὶ σωματικά κουράζεσαι καὶ τὸν νοῦ σου σκορπᾶς ἄσκοπα καὶ μετά δίνεις τὴν κούρασή σου μὲ τὰ χασμουρητά στὸν Θεό τὴν ὥρα τῆς προσευχῆς, σάν τὴν θυσία ποὺ ἔκανε ὁ Κάιν. Ἑπόμενο εἶναι τότε καὶ ἡ ἐσωτερική σου κατάσταση νὰ εἶναι κατάσταση «Κάιν», μὲ ἄγχος καὶ ἀναστε­ναγμούς ποὺ θὰ τὰ προκαλῆ τὸ ταγκαλάκι ποὺ θὰ εἶναι δίπλα σου…Νὰ μή σπαταλᾶμε ἄσκοπα τὸν καρπό, τὴν ψίχα, τῶν δυνάμεών μας μένουν τὰ τσόφλια γιὰ τὸν Θεό. Ἡ μέριμνα τραβάει ὅλο τὸ μεδούλι τῆς καρδιᾶς καὶ δὲν ἀφήνει τίποτε γιὰ τὸν Χριστό. Ἄν δής ὅτι ὁ νοῦς σου συνέχεια φεύγει καὶ πάει σὲ δουλειές κ.λπ.. πρέπει νὰ καταλάβης ὅτι δὲν πᾶς καλά καὶ νὰ ἀνησυχήσης, γιατί ἔχεις ἀπομακρυνθῆ ἀπὸ τὸν Θεό. Νὰ καταλάβης ὅτι εἶσαι πιὸ κοντά στὰ πράγματα παρά στὸν Θεό, στὴν κτίση καὶ ὄχι στὸν Κτίστη… Ὁ ἄνθρωπος, φυσικά, εἶναι πλασμένος νὰ κάνη τὸ καλό, γιατί καὶ ὁ Δημιουργός του εἶναι καλός… Τότε καὶ ἡ χαρὰ του θὰ προέρχεται ἀπὸ τούς πνευματικούς καρπούς ποὺ θὰ παράγη, θὰ εἶναι πνευματική, καὶ θὰ τρέφεται, ἀλλὰ καὶ θὰ τρέφη πλουσιοπάροχα…Μὲ τὴν πολλή δουλειά καὶ μέριμνα ξεχνάει κανεὶς τὸν Θεό. Ἔλεγε χαρακτηριστι­κά ὁ Πάπα-Τύχων[1]: «Ὁ Φαραώ ἔδινε πολλή δουλειά καὶ πολύ φαγητό στούς Ἰσραηλίτες, γιὰ νὰ ξεχάσουν τὸν Θεό». Στὴν ἐποχή μας ὁ διάβολος ἀπορρόφησε τούς ἀνθρώπους στὴν ὕλη, στὸν περισπασμό, δουλειά πολλή, φαΐ πολύ, γιὰ νὰ ξεχνοῦν τὸν Θεό[2], καὶ ἔτσι νὰ μήν μποροῦν –ἤ μᾶλλον νὰ μή θέλουν – νὰ ἀξιοποιήσουν τὴν ἐλευ­θερία ποὺ τούς δίνεται γιὰ τὸν ἁγιασμό τῆς ψυχῆς. Εὐτυχῶς ὅμως, χωρίς νὰ τὸ θέλη ὁ διάβολος, βγαίνει καὶ κάτι καλό, δὲν εὐκαιροῦν οἱ ἄνθρωποι νὰ ἁμαρτήσουν ὅσο θέλουν.

[1]. Βλ. Γέροντος Παϊσίου Ἁγιορείτου, Ἁγιορεῖται Πατέρες καὶ Ἁγιορείτικα, Σουρωτή Θεσσαλο­νίκης 1993, σ. 15-40.

[2]. Βλ. Ἐξ. 1, 13-14.