ΚΥΡΙΑΚΗ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΠΑΣΧΑ
Τό Μεγάλο Σάββατο εἶναι ἡ τελευταία ἡμέρα τοῦ Τριωδίου καί ἡ ἡμέρα τοῦ Ἁγίου Πάσχα ἡ «κλητή αὐτή καί ἁγία ἡμέρα, ἡ μία τῶν Σαββάτων, ἡ βασιλίς καί κυρία», εἶναι «ἑορτῶν ἑορτή καί πανήγυρις πανηγύρεων». Ἀποτελεῖ τήν ἀρχή τοῦ Πεντηκοσταρίου.
Ἡ Ἀκολουθία τῆς Κυριακῆς τοῦ Πάσχα, (Ὄρθρος καί Θ. Λειτουργία), τελεῖται τά μεσάνυκτα, μετά τό ΧΡΙΣΤΟΣ ΑΝΕΣΤΗ, ὅταν ἐπανέλθουν στό Ναό Κλῆρος καί Λαός. Ὁ Κανών τῆς ἡμέρας εἶναι ποίημα τοῦ Αγ. Ἰωάννου τοῦ Δαμασκηνοῦ, ὁ ὁποῖος «…ελάμπρυνε τήν Λαμπράν, ὁ λαμπρός μελωδός, μέ τάς λαμπράς ρήσεις τοῦ λαμπροτάτου πανηγυριστοῦ Ἁγίου Γρηγορίου τοῦ Θεολόγου, ἴνα ἐκ λαμπροῦ πανηγυριστοῦ, ὑπό λαμπροῦ μελωδοῦ, διά λαμπροῦ ἤχου (τοῦ α΄), μέ λαμπράς ρήσεις, λαμπρῶς, τό λαμπρόν τῆς Λαμπρᾶς ἡμέρας συγκροτεῖται μέλος… (Ἅγ. Νικόδημος).
Εἶναι ἡ ὡραιότερη Ἀκολουθία τοῦ χρόνου καί τήν ἀπολαμβάνουν ὅσοι συνηθίζουν νά παραμένουν στούς Ἱ. Ναούς μετά τό «ΧΡΙΣΤΟΣ ΑΝΕΣΤΗ». Στό τέλος τῆς Θείας Λειτουργίας αναγινώσκεται καί ὁ θαυμάσιος Κατηχητικός Λόγος τοῦ Ἁγίου Ἰωάννου τοῦ Χρυσοστόμου, πού εἶναι προετοιμασία γιά τή Θ. Κοινωνία. Γι’ αὐτό πολλοί Ἱερεῖς τόν αναγινώσκουν ἀκριβῶς πρό τῆς Θ. Μεταλήψεως τῶν πιστῶν, πρίν ἀπό τό «Μετά φόβου…» (Ἡ «Τράπεζα», γιά τήν ὁποία ὁμιλεῖ ὁ Ἅγιος Ἰωάννης στό λόγο του αὐτόν, εἶναι ἡ Ἁγία Τράπεζα. Ὁ «Μόσχος», εἶναι ὁ Κύριός μας, πού θυσιάστηκε γιά μᾶς. Οἱ «μή νηστεύσαντες», εἶναι ὅσοι δέν μπόρεσαν νά νηστεύσουν καί ὄχι ὅσοι δέν θέλησαν).
Μέ τήν Ἀνάστασή Του ὁ Χριστός ἔστησε τό τρόπαιο τῆς νίκης κατά τοῦ θανάτου καί μᾶς χάρισε τό δρόμο τῆς σωτηρίας. Τό μυστήριο τῆς Ἀναστάσεως μποροῦμε νά τό ζοῦμε ἀπό αὐτή τή ζωή, κατά τόν Ἅγιο Συμεών τό νέο Θεολόγο, ὅταν βγαίνουμε ἀπό τόν κόσμο τῆς ἁμαρτίας ταπεινωμένοι καί μετανοημένοι, ὁπότε ἐπιτρέπουμε στόν Χριστό νά ἑνώνεται μέ τήν ψυχή μας καί νά τήν ἀνασταίνει. ΤΟΤΕ μᾶς ἀξιώνει νά βλέπουμε τή δόξα τῆς μυστικῆς ἀναστάσεώς Του.
Ἀπό σήμερα σταματᾶμε νά λέμε στίς προσευχές μας, τό Ἅγιος ὁ Θεός… στήν ἀρχή τῶν ἀκολουθιῶν (καί τῶν προσευχῶν μας) καί τό Δι’ εὐχών… καί ἀντικαθιστοῦμε μέ τό Χριστός Ἀνέστη… μέχρι τήν Ἀπόδοση τῆς ἑορτῆς τοῦ Πάσχα (ἐπί 39 ἡμέρες). Δέ λέμε ἐπίσης τό, Βασιλεῦ Ουράνιε… (μέχρι τήν Πεντηκοστή) καί τό Δεῦτε προσκυνήσωμεν… (μέχρι καί τήν ἀπόδοση τοῦ Πάσχα). Τέλος, στή Διακαινήσιμη μόνον ἑβδομάδα ἀντί τοῦ Μεσονυκτικού (δηλ. πρωινῆς προσευχῆς), Ἐνάτης καί Ἀποδείπνου, λέμε τήν Πασχάλιο Ἡμερονύκτιο Ἀκολουθία.
Πηγή: ΛΑΤΡΕΥΤΙΚΟ ΕΓΧΕΙΡΙΔΙΟ Στοιχεῖα Ἀγωγῆς γιά τήν τάξη καί τή Λατρεία τῆς Ἐκκλησίας , Γεώργιος Σ. Κουγιουμτζόγλου Πρεσβύτερος, ΣΤ΄ΕΚΔΟΣΗ
ΕΥΑΓΓΕΛΙΚΟ ΑΝΑΓΝΩΣΜΑ
ΚΥΡΙΑΚΗ 16 ΑΠΡΙΛΙΟΥ
Ιω.α’ 1-17
ΚΕΙΜΕΝΟ
1 ΕΝ ἀρχῇ ἦν ὁ Λόγος, καὶ ὁ Λόγος ἦν πρὸς τὸν Θεόν, καὶ Θεὸς ἦν ὁ Λόγος. 2 Οὗτος ἦν ἐν ἀρχῇ πρὸς τὸν Θεόν. 3 πάντα δι’ αὐτοῦ ἐγένετο, καὶ χωρὶς αὐτοῦ ἐγένετο οὐδὲ ἓν ὃ γέγονεν. 4 ἐν αὐτῷ ζωὴ ἦν, καὶ ἡ ζωὴ ἦν τὸ φῶς τῶν ἀνθρώπων. 5 καὶ τὸ φῶς ἐν τῇ σκοτίᾳ φαίνει, καὶ ἡ σκοτία αὐτὸ οὐ κατέλαβεν. 6 Ἐγένετο ἄνθρωπος ἀπεσταλμένος παρὰ Θεοῦ, ὄνομα αὐτῷ Ἰωάννης· 7 οὗτος ἦλθεν εἰς μαρτυρίαν, ἵνα μαρτυρήσῃ περὶ τοῦ φωτός, ἵνα πάντες πιστεύσωσι δι’ αὐτοῦ. 8 οὐκ ἦν ἐκεῖνος τὸ φῶς, ἀλλ’ ἵνα μαρτυρήσῃ περὶ τοῦ φωτός. 9 Ἦν τὸ φῶς τὸ ἀληθινόν, ὃ φωτίζει πάντα ἄνθρωπον ἐρχόμενον εἰς τὸν κόσμον. 10 ἐν τῷ κόσμῳ ἦν, καὶ ὁ κόσμος δι’ αὐτοῦ ἐγένετο, καὶ ὁ κόσμος αὐτὸν οὐκ ἔγνω. 11 εἰς τὰ ἴδια ἦλθε, καὶ οἱ ἴδιοι αὐτὸν οὐ παρέλαβον. 12 ὅσοι δὲ ἔλαβον αὐτόν, ἔδωκεν αὐτοῖς ἐξουσίαν τέκνα Θεοῦ γενέσθαι, τοῖς πιστεύουσιν εἰς τὸ ὄνομα αὐτοῦ, 13 οἳ οὐκ ἐξ αἱμάτων, οὐδὲ ἐκ θελήματος σαρκός, οὐδὲ ἐκ θελήματος ἀνδρός, ἀλλ’ ἐκ Θεοῦ ἐγεννήθησαν. 14 Καὶ ὁ Λόγος σὰρξ ἐγένετο καὶ ἐσκήνωσεν ἐν ἡμῖν, καὶ ἐθεασάμεθα τὴν δόξαν αὐτοῦ, δόξαν ὡς μονογενοῦς παρὰ πατρός, πλήρης χάριτος καὶ ἀληθείας. 15 Ἰωάννης μαρτυρεῖ περὶ αὐτοῦ καὶ κέκραγε λέγων· οὗτος ἦν ὃν εἶπον, ὁ ὀπίσω μου ἐρχόμενος ἔμπροσθέν μου γέγονεν, ὅτι πρῶτός μου ἦν. 16 Καὶ ἐκ τοῦ πληρώματος αὐτοῦ ἡμεῖς πάντες ἐλάβομεν, καὶ χάριν ἀντὶ χάριτος· 17 ὅτι ὁ νόμος διὰ Μωυσέως ἐδόθη, ἡ χάρις καὶ ἡ ἀλήθεια διὰ Ἰησοῦ Χριστοῦ ἐγένετο.
ΜΕΤΑΦΡΑΣΗ
1Aρχικά υπήρχε ο Λόγος και ο Λόγος υπήρχε με το Θεό, και Θεός ήταν ο Λόγος. 2Aρχικά αυτός υπήρχε με το Θεό. 3Tα πάντα μέσω αυτού δημιουργήθηκαν, και απ’ όλα τα δημιουργήματα, ούτε ένα δε δημιουργήθηκε χωρίς αυτόν. 4Aυτός ήταν η πηγή της ζωής και η ζωή αυτή ήταν το φως των ανθρώπων. 5Kαι το φως φέγγει μέσα στο σκοτάδι, και το σκοτάδι δεν μπόρεσε να καταπνίξει αυτό το φως. 6Παρουσιάστηκε ένας απεσταλμένος από το Θεό, που ονομαζόταν Iωάννης. 7Aυτός ήρθε σαν μάρτυρας να δώσει τη μαρτυρία του για το φως, έτσι ώστε όλοι να πιστέψουν χάρη σ’ αυτόν. 8Δεν ήταν εκείνος το φως, αλλά ήρθε για να δώσει τη μαρτυρία του για το φως. 9Yπήρχε το φως το αληθινό, το οποίο φωτίζει κάθε άνθρωπο που έρχεται στον κόσμο. 10Aυτός ήταν στον κόσμο, και μέσω αυτού δημιουργήθηκε ο κόσμος, αλλά ο κόσμος δεν τον αναγνώρισε. 11Στα δημιουργήματα τα δικά του ήρθε, αλλά τα ίδια του τα δημιουργήματα δεν τον δέχτηκαν. 12Σε όσους, όμως, τον δέχτηκαν, σ’ αυτούς έδωσε το προνόμιο να γίνουν παιδιά του Θεού, σ’ εκείνους δηλαδή, που πιστεύουν στ’ όνομά του. 13Δε γεννήθηκαν αυτοί από σαρκική μείξη, ούτε από ανθρώπινη θέληση, ούτε από ανδρική επιθυμία, αλλά από το Θεό γεννήθηκαν. 14Kαι ο Λόγος ενσαρκώθηκε και κατοίκησε ανάμεσά μας, και με θαυμασμό είδαμε τη δόξα του, μια δόξα, που, σαν μονογενής, την είχε από τον Πατέρα, γεμάτος χάρη και αλήθεια. 15Mαρτυρία γι’ αυτόν δίνει ο Iωάννης, που είπε φωναχτά: «Γι’ αυτόν ήταν που είπα: Eκείνος που έρχεται κατόπι μου έχει την προτεραιότητα, γιατί υπήρχε πριν από μένα».16Kαι από τον δικό του πλούτο πήραμε όλοι εμείς, χάρη πάνω στη χάρη. 17Γιατί ο Nόμος δόθηκε μέσω του Mωυσή, μα η χάρη και η αλήθεια μέσω του Iησού Xριστού εξασφαλίστηκαν.
ΚΥΡΙΑΚΗ ΤΟΥ ΠΑΣΧΑ
Ἠ λαμπρηφόρος Ἀνάστασις τοῦ Σωτῆρος ἡμῶν Χριστοῦ
Χ α ί ρ ο ν τ ε ς
“Χαίρετε…”Ματθ. κη’ 1-10
Τό λοιπόν ἀδελφοί μου, χαίρετε ἐν Κυρίω πάντοτε πάλιν ἐρῶ, χαίρετε. Φιλιππ. γ’1, δ’4.
Ὁ ὕμνος τοῦ Χριστιανισμοῦ εἶναι ἡ χαρά.
Ἡ πρώτη λέξι πού ἀκούστηκε ἀπό τό στόμα τοῦ Ἀναστημένου Ἰησοῦ, ἦταν: “Χ α ί ρ ε τ ε”.
Ἦταν ἡ χαρά πού σκόρπιζε ὁ μέγας Νικητής.
Ὁ Νικητής τοῦ διαβόλου, τοῦ εἰσηγητοῦ τῆς ἀμαρτίας καί τοῦ θανάτου. Ὁ Ψαλμωδός βλέπει μέσα στούς αἰῶνες τόν ἐρχομό τοῦ Νικητοῦ καί ἀποκαλύπτει μέ τό προφητικό του μάτι τόν διάλογο τῶν Ἀγγέλων πού ὐποδέχονται στόν Ούρανό τόν Νικητή Χριστό. “Ἄρατε πύλες οἱ ἄρχοντες ἡμῶν καί ἐπάρθητε πύλαι αἰώνιοι, καί εἰσελεύσεται ὁ Βασιλεύς τῆς δόξης…. Τίς ἐστιν οὖτος ὁ Βασιλεύς τῆς δόξης;Κύριος τῶν δυνάμεων, αὐτός ἐστιν ὁ Βασιλεύς τῆς δόξης”. -Ψαλμ.κγ’-
Καί ὁ Ἀπ. Παῦλός πλέον, χαιρετίζει τό γεγονός:”Κατεπόθη ὁ θάνατος εἰς νῖκος ποῦ σου, θάνατε, τό κέντρον; ποῦ σου, ἄδη, τό νῖκος;… τῶ δέ Θεῶ χάρις τῶ διδόντι ἡμῖν τό νῖκος διά τοῦ Κυρίου ἡμῶν Ἰησοῦ Χριστοῦ”. -Α’ Κορ. ιε’54-57.
Χριστιανός πού δέν ἔνοιωσε ἀκόμη τή χαρά πού δίδει ὁ Χριστός, πρέπει νά ἀμφιβάλη γιά τόν Χριστιανισμό του…
Καί πῶς μπορεῖ κανείς νά μή χαίρη ὅταν γνωρίζη ὅτι ξόφλησαν οἱ παλιοί λογαριασμοί τῆς ἀμαρτίας, ὅτι ὁ θάνατος νικήθηκε καί θά πάρωμε πίσω τά σώματά μας καί ὅτι Βασιλεία τρανή, αἰώνια καί θεϊκή ἐτοιμάστηκε γιά τούς ἀνθρώπους;
Μηδείς θρηνείτω πενίαν βροντοφωνεῖ ὁ ι. Χρυσόστομος, ἐφάνη γάρ ἡ κοιονή βασιλεία. Νηδείς ὁδυρέσθω πταίσματα συγγνώμην γάρ ἐκ τοῦ τάφου ἀνέτειλε. Μηδείς φοβείσθω θάνατον ἠλευθέρωσε γάρ ἡμᾶς τοῦ Σωτῆρος ὁ θάνατος… Ἀνέστη Χριστός, καί νεκρός οὐδείς ἐπί μνήματος. Χριστός γάρ ἐγερθείς ἐκ νεκρῶν, ἀπαρχή τῶν κεκοιμημένων ἐγένετο.”
Καί ὁ ποιητής, μέ ἀνακούφισι ψάλλει: “… Πλάκες πού στέκατε βαριές, στά μνήματα καί στίς καρδιές, σᾶς ἔσπασε ὁ Χριστός μου”. Χ Ρ Ι Σ Τ Ο Σ Α Ν Ε Σ Τ Η! Χ Α Ι Ρ Ε Τ Ε!.
