ΜΝΗΜΗ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΙΕΡΟΜΑΡΤΥΡΟΣ ΑΝΤΙΠΑ ΕΠΙΣΚΟΠΟΥ ΠΕΡΓΑΜΟΥ
Αὐτός ὁ ἅγιος ἔζησε στά χρόνια τοῦ βασιλιά Δομετιανοῦ, κατά τό ἔτος 83, σύγχρονος ὄντας μέ τούς Ἁγίους Ἀποστόλους. Τήν περίοδο ἐκείνη, δηλαδή, πού ὁ Θεολόγος καί Εὐαγγελιστής Ἰωάννης βρισκόταν στήν Πάτμο ἐξόριστος, ὅπως ὁ ἴδιος ἀναφέρει γι’αὐτό στήν Ἀποκάλυψι, ἀναφέροντάς τον ὡς πιστό μάρτυρα. Διότι ὡς ἑξῆς ἀναφέρεται μιλῶντας πρός τόν Ἄγγελο τῆς «ἐν Περγάμω Ἐκκλησίας ὡς ἐκπροσώπου τοῦ Χριστοῦ»·«Ξέρω καλά τά ἔργα σου καί ποῦ κατοικεῖς ἐκεῖ πού ἔχει στήσει τόν θρόνο του ὁ σατανᾶς. Παρέμεινες ὅμως πιστός στό ὄνομά μου καί δέν ἀπαρνήθηκες τήν πίστι σου σ΄ἐμένα, ἀκόμα καί ὅταν στόν τόπο σας, ὅπου κατοικεῖ ὁ σατανᾶς, σκότωσαν τήν ἐποχή τοῦ διωγμοῦ τόν Ἀντίπα, πού μαρτύρησε, γιά νά μοῦ μείνη πιστός» (Ἀποκάλ.2,13).
Αὐτός λοιπόν χειροτονήθηκε ἀπό τούς ἁγίους Ἀποστόλους ἐπίσκοπος τῆς Περγάμου. Ἦταν ὅμως σέ μεγάλη ἡλικία, ὅταν συνελήφθη ἀπό τούς εἰδωλολάτρες, πού κατοικοῦσαν στήν Πέργαμο. Διότι παρουσιάσθηκαν σέ αὐτούς οἱ δαίμονες, τούς ὁποίους λάτρευαν, καί τούς εἶπαν, ὅτι δέν μποροῦν νά κατοικοῦν πλέον σέ αὐτόν τόν τόπο οὔτε νά δεχθοῦν τίς θυσίες τους, ἐπειδή τούς διώχνει ἀπό ἐκεῖ ὁ Ἀντίπας. Ἔφεραν λοιπόν τόν ἅγιο μπροστά στόν ἡγεμόνα, ὁ ὁποῖος προσπαθοῦσε νά τόν πείση νά ἀρνηθή τόν Χριστό λέγοντάς του, ὅτι τά παλαιώτερα εἶναι καί τιμιώτερα. Ἔτσι καί ἡ θρησκεία τῶν Ἑλλήνων ὡς ἀρχαία καί ἐπειδή ἔχει ἐξαπλωθῆἐδῶ καί πολλά χρόνια, εἶναι πιό τίμια, ἐνῶ ἡ πίστις τῶν Χριστιανῶν, πού ξεκίνησε ἐδῶ καί λίγα χρόνια ἀπό λίγους ἀνθρώπους, γι’αὐτό δέν εἶναι ἄξια τόσης τιμῆς. Σ’ αὐτόν τόν λόγο ἐπιδέξια ἀποκρίθηκε ὁ ἅγιος ἀναφέροντας ὡς ἀπόδειξι τήν ἱστορία τοῦ Κάϊν. Διότι ὅπως ὁ ἀδελφοκτόνος Κάϊν μισεῖται καί ἀποστρέφεται ἀπό ὅλους τούς ἀνθρώπους, παρόλο πού εἶναι ἀρχαιότερος, ἔτσι καί ἡ ἀσέβεια τῶν Ἑλλήνων εἶναι μισητή στούς μεταγενέστερους Χριστιανούς, παρόλο πού εἶναι ἀρχαιότερος, ἔτσι καί ἡ ἀσέβεια τῶν Ἑλλήνων εἶναι μισητή στούς μεταγενέστερους Χριστιανούς, παρόλο πού εἶναι πιό παλιά στά χρόνια. Ἀκούγοντας ὁ ἡγεμόνας αὐτά τά λόγια θύμωσε καί ἔβαλε τόν ἅγιο σέ ἕνα χάλκινο βόδι, τό ὁποῖο ἦταν πυρακτωμένο. Ὅσο βρισκόταν ἐκεῖ μέσα ὁ ἅγιος, πολύ προσευχήθηκε στόν Θεό καί δοξολόγησε τήν μεγάλη του δύναμι, ἀφοῦ πρῶτα τόν εὐχαρίστησε, πού τόν ἀξίωσε νά πάθη γιά τήν ἀγάπη του. Πρόσθεσε ἀκόμη καί τήν ἑξῆς παράκλησι πρός τόν Θεό· Ὅποιος ἐπικαλεῖται τό ὄνομά του, αὐτός νά φυλάγεται ἀνώτερος ἀπό τίς ἄλλες ἀσθένειες καί τά πάθη, εἰδικά δέ ἀπό τόν ἀνυπόφορο πόνο τῶν δοντιῶν. Ἀκόμη εὐχήθηκε κατά τήν ἡμέρα τῆς κρίσεως νά λάβουν συγχώρησι τῶν ἁμαρτιῶν τους καί νά βροῦν ἐξιλασμό ἀπό τόν Θεό, ὅσοι τιμοῦν τήν μνήμη του. Καί ἀφοῦ ἀξιώθηκε ἀπό τόν Κύριο τῆς αἰτήσεως αὐτής, ἀποδήμησε πρός αὐτόν. Τό ἅγιο λείψανό του ἐνταφιάσθηκε στήν Ἐκκλησία τῆς Περγάμου, ὅπου καί ἀναβλύζει μύρα καί θεραπεῖες πάντοτε. Ἡ Σύναξί του τελεῖται στόν σεπτό ναό τοῦ Ἁγίου καί πανευφήμου Ἀποστόλου καί Εὐαγγελιστοῦ Ἰωάννου τοῦ Θεολόγου, κοντά στήν ἁγιωτάτη μεγάλη Ἐκκλησία.
Πηγή: Συναξαριστής Αγίου Νικοδήμου του Αγιορείτου, Τόμος Δ, Έκδοσις Συνοδία Σπυρίδωνος Ιερομονάχου, Ιερά Καλύβη ΑΓΙΟΣ ΣΠΥΡΙΣΩΝ Α, Νέα Σκήτη ΑΓΙΟΝ ΟΡΟΣ.
