ΜΝΗΜΗ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΜΑΡΤΥΡΟΣ ΛΟΓΓΙΝΟΥ
Ὁ ἅγιος Λογγίνος ἔζησε ἐπὶ Τιβερίου (15-34). Καταγόταν ἀπὸ τὴν Καππαδοκία καὶ ὑπηρετοῦσε στὸν ρωμαϊκὸ στρατὸ ὡς ἑκατόνταρχος, ὑπὸ τὰς διαταγὰς τοῦ Ποντίου Πιλάτου, ἡγεμόνος τῆς Ἰουδαίας. Ἔλαβε διαταγὴ νὰ ἐκτελέσει μαζὶ μὲ τοὺς ἄνδρες του τὴν ἀπόφαση τοῦ Πιλάτου, ποὺ ὁδήγησε στὸ ἅγιο Πάθος τοῦ Κυρίου καὶ Σωτῆρος ἡμῶν Ἰησοῦ Χριστοῦ, καὶ νὰ διαφυλάξουν τὸν τάφο, ἀπὸ φόβο μήπως οἱ μαθητὲς κλέψουν τὸ σῶμα καὶ διαδώσουν ὅτι ὁ Χριστὸς ἀνέστη. Ἔτσι λοιπὸν ὁ Λογγίνος εἶδε ὡς αὐτόπτης μάρτυρας ὅλα τὰ θαυμαστὰ σημεῖα ποὺ συνόδευσαν τὸ πάθος τοῦ Κυρίου: τὴ γῆ ποὺ ἐσείσθη, τὸ σκότος ποὺ ἁπλώθηκε πάνω στὴ γῆ, τὸ καταπέτασμα τοῦ Ναοῦ ποὺ σχίσθηκε στὰ δύο ἀπὸ ἄνω ἕως κάτω, τὶς πέτρες ποὺ ἐσχίσθησαν, τὰ μνημεῖα ποὺ ἀνεώχθησαν καὶ τὰ πολλὰ σώματα τῶν κεκοιμημένων ἁγίων ποὺ ἠγέρθησαν καὶ ἐμφανίσθηκαν σὲ πολλούς. Βλέποντας αὐτὰ τὰ θαυμάσια, ἄνοιξαν οἱ ὀφθαλμοὶ τῆς καρδιᾶς του καὶ ὁ ἑκατόνταρχος ἀνέκραξε φωνὴ μεγάλη λέγοντας: Ἀληθῶς Υἱὸς Θεοῦ ἣν οὗτος! (Ματθ. 27, 54∙ Μάρκ. 15, 39). Ὅταν τὴν Τρίτη ἡμέρα, οἱ φύλακες τοῦ μνημείου ἔγιναν μάρτυρες τῆς ἐμφανίσεως τοῦ ἀγγέλου στὶς μυροφόρες γυναῖκες, τοὺς κατέλαβε τρόμος σφοδρὸς καὶ ἔμειναν ὡσεὶ νεκροί. Κάποιοι ἀπ’ αὐτοὺς πῆγαν στοὺς ἀρχιερεῖς καὶ ἀνέφεραν τὰ γεγονότα. Συνεδρίασαν οἱ ἀρχιερεῖς μετὰ τῶν πρεσβυτέρων καὶ ἀποφάσισαν νὰ δώσουν στὸν Λογγίνο καὶ στοὺς στρατιῶτες του παχυλὴ ἀμοιβὴ ὥστε νὰ διαδώσουν ὅτι ἦλθαν τὴ νύκτα οἱ μαθητὲς καὶ ἔκλεψαν τὸ σῶμα ἐνόσω οἱ φύλακες κοιμοῦνταν. Φωτισθέντες ὅμως ἀπὸ τὸ φῶς τῆς πίστεως στὴν Ἀνάσταση τοῦ Κυρίου, ὁ ἑκατόνταρχος καὶ δύο στρατιῶτες ἀρνήθηκαν τὰ ἀργύρια. Τότε παραιτήθηκε ὁ Λογγίνος ἀπὸ τὸ ἀξίωμα τοῦ ἑκατόνταρχου καὶ τὸ στράτευμα, καὶ ἐπέστρεψε στὴν πατρίδα του τὴν Καππαδοκία γιὰ νὰ μεταδώσει τὸ εὐαγγέλιο κατὰ μίμησιν τῶν ἁγίων Ἀποστόλων. Τὸ πληροφορήθηκε ὁ Πιλάτος καί, παρακινημένος ἀπὸ τὰ ἀργύρια καὶ τὰ δῶρα τῶν Ἰουδαίων ποὺ διψοῦσαν γιὰ ἐκδίκηση, ἔστειλε στὸν αὐτοκράτορα Τιβέριο ἐπιστολὴ καταγγέλλοντας τὸν Λογγίνο.
Κατὰ θεία Πρόνοια, οἱ στρατιῶτες ποὺ ἔστειλε ὁ Τιβέριος στὴν Καππαδοκία γιὰ νὰ βρουν τὸν πρώην ἑκατόνταρχο, σταμάτησαν δίχως νὰ τὸ ξέρουν στὸ σπίτι ὅπου εἶχε καταλύσει ὁ Λογγίνος. Τοῦ ζήτησαν νὰ τοὺς παράσχει κατάλυμα καὶ πληροφορίες γιὰ τὸν ἑκατόνταρχο, τὸν ὁποῖο δὲν εἶχαν δεῖ ποτὲ τους.
Ὁ ἅγιος τοὺς ὑποδέχθηκε ὁ ἴδιος μὲ τὸν φιλόξενο τρόπο ποὺ διακρίνει τοὺς μαθητὲς τοῦ Χριστοῦ. Κατὰ τὴ διάρκεια τῆς συζητήσεως τοῦ φανέρωσαν τὸν πραγματικὸ τους σκοπό. Ἄφατη χαρὰ ἔνιωσε ὁ Λογγίνος μαθαίνοντας τὸ νέο καὶ περιποιήθηκε ἀκόμα περισσότερο τοὺς φιλοξενούμενούς του. Τοὺς ἐγκατέστησε ἄνετα στὸ σπίτι καὶ γαλήνιος πῆγε νὰ ἑτοιμάσει τὸν τάφο καὶ ὅλα τὰ ἀναγκαία γιὰ τὴν κηδεία του. Πῆγε μετὰ καὶ βρῆκε τοὺς δύο συντρόφους του, ποὺ εἶχαν φύγει μαζὶ του ἀπὸ τὴν Παλαιστίνη, καὶ τοὺς ἔπεισε νὰ προσέλθουν ἀπὸ κοινοῦ στὸ μαρτύριο. Ἐπέστρεψε κατόπιν στοὺς φιλοξενουμένους του καὶ τοὺς ἀποκάλυψε πὼς ἦταν ὁ Λογγίνος, ἐκεῖνος τὸν ὁποῖο ζητοῦσαν νὰ θανατώσουν. Οἱ ἀπεσταλμένοι τοῦ αὐτοκράτορος ἔμειναν ἄναυδοι μπροστὰ στὸ θάρρος τοῦ ἁγίου καὶ βαθύτατη θλίψη ἔνιωσαν στὴν ἰδέα ὅτι θὰ ἔπρεπε νὰ θανατώσουν ἐκεῖνον ὁ ὁποῖος τοὺς παρεῖχε τόσο πλουσιοπάροχη φιλοξενία. Ὁ ἅγιος ὅμως τοὺς ἱκέτευσε νὰ μὴ χρονοτριβοῦν καὶ νὰ πράξουν τὸ καθῆκον τους ὥστε ὁ ἴδιος καὶ οἱ σύντροφοί του νὰ συναντήσουν καὶ νὰ συνευφρανθοῦν μὲ τὸν Κύριο καὶ Αὐθέντη τους. Μὲ βαρεία καρδιὰ οἱ ἀπεσταλμένοι τοῦ αὐτοκράτορος ἀποκεφάλισαν τοὺς τρεῖς μαθητὲς τοῦ Χριστοῦ καὶ ἔστειλαν τὴν κεφαλὴ τοῦ Λογγίνου στὰ Ἱεροσόλυμα ὥστε ὁ Πιλάτος καὶ οἱ Ἰουδαῖοι νὰ βεβαιωθοῦν γιὰ τὴ θανάτωσή του. Τὴν κάρα τοῦ ἁγίου τὴν ἔριξαν κατόπιν σὲ ἕνα λάκκο μὲ κοπριὰ στὰ περίχωρα τῆς Ἱερουσαλήμ.
Πολλὰ χρόνια ἀργότερα, μιὰ πλούσια ἀρχόντισσα ἀπὸ τὴν Καππαδοκία, ἡ ὁποία ἀρρώστησε καὶ ἔχασε τὴν ὅρασή της, πῆγε νὰ προσκυνήσει στὴν ἁγία Πόλη συνοδευόμενη ἀπὸ τὸν μονάκριβο γιὸ της, γιὰ νὰ προσευχηθεῖ ὥστε νὰ ξαναβρεῖ τὸ φῶς της. Μόλις ὅμως ἔφθασε στὰ Ἱεροσόλυμα, ὁ γιὸς της ξαφνικὰ πέθανε καὶ ἡ δυστυχία τῆς ταλαίπωρης γυναίκας ἔγινε ἀκόμα μεγαλύτερη. Ἐμφανίσθηκε μιὰ νύκτα ὁ ἅγιος Λογγίνος στὸν ἐνύπνιο της, τῆς φανέρωσε τὸ μέρος ὅπου βρισκόταν ἡ τιμία κάρα του καὶ τῆς ὑποσχέθηκε ὅτι τὸ τίμιο λείψανο θὰ τῆς παρεῖχε ἴαση τῶν ὀφθαλμῶν. Μὲ σπουδὴ ἔψαξε ἡ εὐλαβὴς γυναίκα, βρῆκε τὴν κάρα τοῦ ἁγίου μάρτυρος καὶ μὲ τὴ χάρη ποὺ ἀνέδιδε τὸ τίμιο λείψανο ἀνέκτησε τὸ φῶς της. Δὲν ἄνοιξαν δὲ μόνο οἱ σωματικοὶ της ὀφθαλμοί, διότι ὁ Θεὸς τῆς ἔδωσε τὸ χάρισμα νὰ βλέπει μὲ τοὺς ὀφθαλμοὺς τῆς ψυχῆς στὸν ἅγιο Λογγίνο νὰ κρατᾶ στὴν ἀγκάλη του, σὰν νὰ ἦταν παιδὶ τοῦ, τὸν γιὸ της, ὁ ὁποῖος φοροῦσε πλούσια νυμφικά ἐνδύματα καὶ ἦταν γεμάτος χαρά. Μὲ ἀνακούφιση καὶ εὐγνωμοσύνη πρὸς τὸν Θεό, ὁ ὁποῖος ἀποδίδει ἑκατονταπλάσια τῆς δοκιμασίας, ἡ εὐλαβὴς γυναίκα ἔβαλε τὴν τιμία κάρα τοῦ ἁγίου μάρτυρος καὶ τὸ σῶμα τοῦ γιοῦ της σὲ μιὰ θήκη, ὅπως τὴν νουθέτησε ὁ ἅγιος, τὴν πῆγε στὴν Καππαδοκία καὶ τὴν κατέθεσε στὸν ναὸ ποὺ ἀνήγειρε πρὸς τιμὴν τοῦ ἁγίου Λογγίνου.
Πηγή: Νέος Συναξαριστής της Ορθοδόξου Εκκλησίας, Υπό Ιερομονάχου Μακαρίου Σιμωνοπετρίτου, Τόμος δεύτερος. Εκδόσεις ΙΝΔΙΚΤΟΣ
ΕΥΑΓΓΕΛΙΚΟ ΑΝΑΓΝΩΣΜΑ
ΚΥΡΙΑΚΗ 16 ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ
Λουκ. η’5-15
ΚΕΙΜΕΝΟ
5 ἐξῆλθεν ὁ σπείρων τοῦ σπεῖραι τὸν σπόρον αὐτοῦ. καὶ ἐν τῷ σπείρειν αὐτὸν ὃ μὲν ἔπεσε παρὰ τὴν ὁδόν, καὶ κατεπατήθη, καὶ τὰ πετεινὰ τοῦ οὐρανοῦ κατέφαγεν αὐτό· 6 καὶ ἕτερον ἔπεσεν ἐπὶ τὴν πέτραν, καὶ φυὲν ἐξηράνθη διὰ τὸ μὴ ἔχειν ἰκμάδα· 7 καὶ ἕτερον ἔπεσεν ἐν μέσῳ τῶν ἀκανθῶν, καὶ συμφυεῖσαι αἱ ἄκανθαι ἀπέπνιξαν αὐτό. 8 καὶ ἕτερον ἔπεσεν εἰς τὴν γῆν τὴν ἀγαθήν, καὶ φυὲν ἐποίησε καρπὸν ἑκατονταπλασίονα. ταῦτα λέγων ἐφώνει· ὁ ἔχων ὦτα ἀκούειν ἀκουέτω. 9 Ἐπηρώτων δὲ αὐτὸν οἱ μαθηταὶ αὐτοῦ λέγοντες· τίς εἴη ἡ παραβολὴ αὕτη; 10 ὁ δὲ εἶπεν· ὑμῖν δέδοται γνῶναι τὰ μυστήρια τῆς βασιλείας τοῦ Θεοῦ, τοῖς δὲ λοιποῖς ἐν παραβολαῖς, ἵνα βλέποντες μὴ βλέπωσι καὶ ἀκούοντες μὴ συνιῶσιν. 11 ἔστι δὲ αὕτη ἡ παραβολή· ὁ σπόρος ἐστὶν ὁ λόγος τοῦ Θεοῦ· 12 οἱ δὲ παρὰ τὴν ὁδόν εἰσιν οἱ ἀκούσαντες, εἶτα ἔρχεται ὁ διάβολος καὶ αἴρει τὸν λόγον ἀπὸ τῆς καρδίας αὐτῶν, ἵνα μὴ πιστεύσαντες σωθῶσιν. 13 οἱ δὲ ἐπὶ τῆς πέτρας οἳ ὅταν ἀκούσωσι, μετὰ χαρᾶς δέχονται τὸν λόγον, καὶ οὗτοι ρίζαν οὐκ ἔχουσιν, οἳ πρὸς καιρὸν πιστεύουσι καὶ ἐν καιρῷ πειρασμοῦ ἀφίστανται. 14 τὸ δὲ εἰς τὰς ἀκάνθας πεσόν, οὗτοί εἰσιν οἱ ἀκούσαντες, καὶ ὑπὸ μεριμνῶν καὶ πλούτου καὶ ἡδονῶν τοῦ βίου πορευόμενοι συμπνίγονται καὶ οὐ τελεσφοροῦσι. 15 τὸ δὲ ἐν τῇ καλῇ γῇ, οὗτοί εἰσιν οἵτινες ἐν καρδίᾳ καλῇ καὶ ἀγαθῇ ἀκούσαντες τὸν λόγον κατέχουσι καὶ καρποφοροῦσιν ἐν ὑπομονῇ.
ΜΕΤΑΦΡΑΣΗ
5 «Bγήκε ο σπορέας να σπείρει το σπόρο του και καθώς έσπερνε, ένα μέρος από το σπόρο έπεσε δίπλα στο δρόμο και καταπατήθηκε, και τα πουλιά τ’ουρανού το κατέφαγαν. 6Kι άλλο έπεσε πάνω σε πετρώδες έδαφος και μόλις φύτρωσε ξεράθηκε, γιατί δεν είχε υγρασία. 7Kι άλλο έπεσε ανάμεσα στ’αγκάθια, τα οποία φύτρωσαν μαζί του και το κατέπνιξαν. 8Kι άλλο έπεσε στο έδαφος το γόνιμο και φύτρωσε κι απέδωσε καρπό εκατονταπλάσιο». Kαι καθώς τα έλεγε αυτά, υψώνοντας τη φωνή του, τόνιζε: «Όποιος έχει αφτιά για ν’ακούει, ας τ’ακούει» 9Oι μαθητές του, λοιπόν, του υπέβαλλαν ερωτήσεις λέγοντάς του: «Tι σημαίνει η παραβολή αυτή;» 10Kι εκείνος τους είπε: «Σε σας έχει δοθεί το προνόμιο να γνωρίσετε τα μυστήρια της βασιλείας του Θεού, ενώ στους άλλους αναπτύσσονται με παραβολές, έτσι που, ενώ βλέπουν να μη διακρίνουν κι ενώ ακούνε να μην καταλαβαίνουν».11 «Kαι είναι τούτη η σημασία της παραβολής: O σπόρος είναι ο Λόγος του Θεού. 12Oι σπόροι που έπεσαν στην άκρη του δρόμου είναι εκείνοι που άκουσαν, αλλ’έρχεται κατόπιν ο διάβολος και αφαιρεί το λόγο από τις καρδιές τους, για να μην πιστέψουν και σωθούνε. 13Oι σπόροι πάλι, που έπεσαν πάνω στην πέτρα, είναι εκείνοι που, όταν ακούσουν, δέχονται με χαρά το λόγο. Aυτοί όμως δεν έχουν ρίζα κι ενώ πιστεύουν προσωρινά, κατόπιν, σε καιρό πειρασμού, απομακρύνονται. 14Oι σπόροι επίσης που έπεσαν πάνω στ’αγκάθια, είναι εκείνοι που άκουσαν, αλλά επειδή ζουν κάτω από μέριμνες και πλούτο κι απολαύσεις της ζωής, καταπνίγονται και δεν καρποφορούν. 15Kαι οι σπόροι που έπεσαν στο γόνιμο έδαφος είναι εκείνοι που, επειδή με καλή και αγαθή καρδιά άκουσαν το λόγο, τον κρατούν και καρποφορούν υπομονετικά».
Ἀπολυτίκιον
Ἦχος α’. Τοῦ λίθου σφραγισθέντος.
Τὸν Ἥλιον τῆς δόξης Σταυρῶ προσηλωθέντα, καὶ τοὶς ἐν σκιᾷ τοῦ θανάτου ἐκλάμποντα ὡς εἶδες, ηὐνάσθης αὐτοῦ ταὶς ἀστραπαίς, καὶ ἤθλησας Λογγίνε εὐσεβῶς, διὰ τοῦτο νοσημάτων παντοδαπῶν, λυτρούσαι τοὺς ἐκβοώντας, δόξα τῷ δεδωκότι σοὶ ἰσχύν, δόξα τῷ σὲ στεφανώσαντι, δόξα τῷ ἐνεργούντι διὰ σου, πάσιν ἰάματα.
