Σοφία Σειράχ, κεφάλαιο 4
- 1
ΤΕΚΝΟΝ, τὴν ζωὴν τοῦ πτωχοῦ μὴ ἀποστερήσῃς καὶ μὴ παρελκύσῃς ὀφθαλμοὺς ἐπιδεεῖς.
Παιδί μου, μὴ ἀποστερήσῃς τὸν πτωχὸν ἀπὸ τὰ ἀναγκαῖα διὰ τὴν συντήρησιν τῆς ζωῆς του καὶ μὴ ἀποφύγῃς νὰ κυττάξῃς μάτια ἐστραμμένα εἰς σὲ ἱκετευτικῦς καὶ λόγῳ ἀνάγκης.
- 2
ψυχὴν πεινῶσαν μὴ λυπήσῃς καὶ μὴ παροργίσῃς ἄνδρα ἐν ἀπορίᾳ αὐτοῦ.
Ἄνθρωπον ποὺ πεινᾷ, μὴ τὸν λυπήσῃς μὲ τὴν σφικτοχεριά σου, καὶ μὴ προκαλέσῃς τὴν ὀργὴν καὶ ἀγανάκτησιν ἀνθρώπου, ποὺ εὑρίσκεται εἰς ἀνέχειαν καὶ οἰκονομικὴν στενοχώριαν.
- 3
καρδίαν παρωργισμένην μὴ προσταράξῃς καὶ μὴ παρελκύσῃς δόσιν προσδεομένου.
Μὴ προσθέσῃς ταραχὴν καὶ στενοχώριαν εἰς καρδίαν, ποὺ εἶναι στενοχωρημένη καὶ ἀγανακτισμένη λόγῳ πτωχείας, καὶ μὴ ἀναβάλῃς τὴν βοήθειαν καὶ τὸ δόσιμόν σου εἰς ἄνθρωπον, ποὺ ἔχει ἀνάγκην καὶ σοῦ ζητεῖ.
- 4
ἱκέτην θλιβόμενον μὴ ἀπαναίνου καὶ μὴ ἀποστρέψῃς τὸ πρόσωπόν σου ἀπὸ πτωχοῦ.
Μὴ δεικνύεσαι ἀκατάδεκτος καὶ μὴ ἀποφεύγῃς ἐκεῖνον, ποὺ σὲ παρακαλεῖ ἐπάνω εἰς τὴν ἀνάγκην καὶ θλῖψιν του· καὶ μὴ γυρίσῃς ἀλλοῦ τὸ πρόσωπόν σου ἀπὸ τὸν πτωχόν, ἀποφεύγων νὰ τὸν συνδράμῃς.
- 5
ἀπὸ δεομένου μὴ ἀποστρέψῃς ὀφθαλμὸν καὶ μὴ δῷς τόπον ἀνθρώπῳ καταράσασθαί σε·
Ἀπὸ ἐκεῖνον, ποὺ σὲ παρακαλεῖ νὰ τὸν συνδράμῃς, μὴ στρέψῃς ἀλλοῦ τὰ μάτια σου καὶ μὴ δώσῃς εἰς κανένα ἄνθρωπον ἀφορμὴν μὲ τὴν ἀδιαφορίαν καὶ ἀσπλαγχνίαν σου νὰ σὲ καταρασθῇ.
- 6
καταρωμένου γάρ σε ἐν πικρίᾳ ψυχῆς αὐτοῦ, τῆς δεήσεως αὐτοῦ ἐπακούσεται ὁ ποιήσας αὐτόν.
Ἀπόφευγε δὲ πάντοτε τὴν κατάραν αὐτήν, διότι, ὅταν κανεὶς σὲ καταρᾶται ἐπάνω εἰς τὴν πικρίαν καὶ στενοχώριαν τῆς ψυχῆς του, Αὐτὸς ποὺ τὸν ἐδημιούργησε, θὰ ἐπακούσῃ τὸν στεναγμὸν καὶ τὴν παράκλησίν του.
- 7
προσφιλῇ συναγωγῇ σεαυτὸν ποίει καὶ μεγιστᾶνι ταπείνου τὴν κεφαλήν σου.
Κάμε τὸν ἑαυτόν σου διὰ τῆς ταπεινῆς καὶ γλυκείας συμπεριφορᾶς ἀγαπητὸν καὶ ἐπιθυμητὸν εἰς πᾶσαν δημοσίαν σύναξιν καὶ κύπτε ταπεινῶς τὴν κεφαλήν σου ἐνώπιον ἄρχοντος καὶ μεγιστᾶνος.
- 8
κλῖνον πτωχῷ τὸ οὖς σου καὶ ἀποκρίθητι αὐτῷ εἰρηνικὰ ἐν πραΰτητι.
Χαμήλωσε τὸ αὐτί σου καταδεκτικὰ εἰς τὸν πτωχὸν καὶ ἀποκρίθητι εἰς αὐτὸν φιλικῶς μὲ πρᾶον καὶ γλυκὺν τρόπον.
- 9
ἐξελοῦ ἀδικούμενον ἐκ χειρὸς ἀδικοῦντος καὶ μὴ ὀλιγοψυχήσῃς ἐν τῷ κρίνειν σε.
Ἐλευθέρωνε κάθε ἀδικούμενον ἀπὸ τὰ χέρια ἐκείνου, ὁ ὁποῖος τὸν ἀδικεῖ, καὶ μὴ δειλιάσῃς, ὅταν ὡς δικαστὴς κρίνῃς καὶ πρόκειται νὰ τοῦ ἀποδώσῃς τὸ δίκαιον.
- 10
γίνου ὀρφανοῖς ὡς πατὴρ καὶ ἀντὶ ἀνδρὸς τῇ μητρὶ αὐτῶν· καὶ ἔσῃ ὡς υἱὸς ῾Υψίστου, καὶ ἀγαπήσει σε μᾶλλον ἢ μήτηρ σου.
Γίνε σὰν πατέρας εἰς τὰ ὀρφανὰ καὶ σὰν προστάτης σύζυγος εἰς τὴν μητέρα των. Καὶ θὰ εἶσαι τότε σὰν παιδὶ τοῦ Ὑψίστου· θὰ σὲ ἀγαπήσῃ δὲ αὐτὸς περισσότερον ἀπὸ τὴν μητέρα σου.
- 11
῾Η σοφία υἱοὺς αὐτῆς ἀνύψωσε καὶ ἐπιλαμβάνεται τῶν ζητούντων αὐτήν.
Ἡ Σοφία ἀνυψώνει ἔνδοξα καὶ εὐτυχῆ τὰ τέκνα της καὶ κρατεῖ δυνατὰ ὡς προστατευτικὴ ὁδηγὸς ἐκείνους, οἱ ὁποῖοι μετὰ πόθου τὴν ζητοῦν.
- 12
ὁ ἀγαπῶν αὐτὴν ἀγαπᾷ ζωήν, καὶ οἱ ὀρθρίζοντες πρὸς αὐτὴν ἐμπλησθήσονται εὐφροσύνης.
Ὅποιος ἀγαπᾷ αὐτήν, ἀγαπᾷ τὴν πραγματικὴν καὶ εὐτυχισμένην ζωήν, καὶ ἐκεῖνοι, ποὺ πολὺ πρωῒ καὶ ἐνωρὶς σηκώνονται ἀναζητοῦντες αὐτήν, θά χορτάσουν καὶ θὰ γεμίσουν χαρὰν καὶ εὐφροσύνην.
- 13
ὁ κρατῶν αὐτῆς κληρονομήσει δόξαν, καὶ οὗ εἰσπορεύεται, εὐλογήσει Κύριος.
Ἐκεῖνος ποὺ τὴν κρατεῖ σφιγκτά, θὰ κληρονομήσῃ δόξαν, καὶ ὅπου ἐμβαίνει καὶ εἰσχωρεῖ ἡ Σοφία, θὰ δώσῃ εὐλογίας ὁ Κύριος.
- 14
οἱ λατρεύοντες αὐτῇ λειτουργήσουσιν ἁγίῳ, καὶ τοὺς ἀγαπῶντας αὐτὴν ἀγαπᾷ ὁ Κύριος.
Ὅσοι ὑπηρετοῦν καὶ λατρεύουν τὴν ἀληθῆ Σοφίαν, ὑπηρετοῦν καὶ γίνονται λειτουργοῖ τοῦ Ἑνὸς καὶ μόνου Ἁγίου· ἐκείνους δέ, οἱ ὁποῖοι ἀγαποῦν τὴν Σοφίαν, ἀγαπᾷ ὁ Κύριος.
- 15
ὁ ὑπακούων αὐτῆς κρινεῖ ἔθνη, καὶ ὁ προσέχων αὐτῇ κατασκηνώσει πεποιθώς.
Ὅποιος ὑπακούει εἰς τὰ παραγγέλματα τῆς σοφίας, θὰ ἀξιωθῇ νὰ γίνῃ Κριτὴς καὶ δικαστὴς ἐθνῶν, καὶ αὐτός, ποὺ προσέχει εἰς αὐτὴν καὶ παραμένει πλησίον της, θὰ κατοικῇ ἐν τῇ σκηνῇ του ἀσφαλῶς καὶ χωρὶς φόβον τινά.
- 16
ἐὰν ἐμπιστεύσῃ, κατακληρονομήσει αὐτήν, καὶ ἐν κατασχέσει ἔσονται αἱ γενεαὶ αὐτοῦ·
Αὐτὸς ποὺ θὰ ἐμπιστευθῇ τὸν ἑαυτόν του εἰς αὐτήν, θὰ κληρονομήσῃ ἐξ ὁλοκλήρου ταύτην, ἀλλὰ καὶ οἱ ἀπόγονοι αὐτοῦ θὰ εἶναι ἐν κατοχῇ ταύτης, κληρονομοῦντες καὶ αὐτοὶ τὰ ἀγαθά της.
- 17
ὅτι διεστραμμένως πορεύεται μετ᾿ αὐτοῦ ἐν πρώτοις, φόβον δὲ καὶ δειλίαν ἐπάξει ἐπ᾿ αὐτὸν καὶ βασανίσει αὐτὸν ἐν παιδείᾳ αὐτῆς, ἕως οὗ ἐμπιστεύσῃ τῇ ψυχῇ αὐτοῦ, καὶ πειράσῃ αὐτὸν ἐν τοῖς δικαιώμασιν αὐτῆς.
Δὲν εἶναι δὲ εὔκολον νὰ ἐμπιστευθῇ κάποιος τὸν ἑαυτόν του εἰς τὴν Σοφίαν. Διότι κατ' ἀρχὰς βαδίζει μετὰ τοῦ ἀκολουθοῦντος αὐτὴν ἀνωμάλως καὶ σὰν εἰς δρόμον γεμᾶτον ἀπὸ στροφάς· φόβον δὲ καὶ δειλίαν θὰ προκαλέσῃ εἰς αὐτὸν καὶ διὰ τῆς παιδαγωγίας της θὰ τὸν βασανίσῃ, ἕως ὅτου ἐμπνεύσῃ ἐμπιστοσύνην εἰς τὴν ψυχήν του καὶ δοκιμάσῃ αὐτὸν διὰ τῶν ἐντολῶν της καὶ τῶν ἀξιώσεών της, δείξῃ δὲ οὗτος ἐπάνω εἰς τὰ πράγματα ὅτι θὰ ὑπακούῃ πάντοτε εἰς αὐτήν.
- 18
καὶ πάλιν ἐπανήξει κατ᾿ εὐθεῖαν πρὸς αὐτὸν καὶ εὐφρανεῖ αὐτὸν καὶ ἀποκαλύψει αὐτῷ τὰ κρυπτὰ αὐτῆς.
Καὶ μετὰ τὴν παιδαγωγικὴν ταύτην δοκιμασίαν πάλιν θὰ ἐπανέλθῃ κατ’ εὐθεῖαν καὶ ἄνευ περιστροφῶν εἰς αὐτὸν καὶ θὰ τὸν χαροποιήσῃ καὶ θὰ τοῦ ἀποκαλύψῃ τὰ μυστικά της.
- 19
ἐὰν ἀποπλανηθῇ, ἐγκαταλείψει αὐτὸν καὶ παραδώσει αὐτὸν εἰς χεῖρας πτώσεως αὐτοῦ.
Ἐὰν ὅμως ἀποπλανηθῇ καὶ δὲν ἀποδειχθῇ κατὰ τὴν δοκιμασίαν ταύτην ἄξιος τῆς Σοφίας, θὰ τὸν ἐγκαταλείψῃ αὕτη καὶ θὰ τὸν παραδώσῃ εἰς τὴν διάκρισιν τῆς πτώσεώς του.
- 20
Συντήρησον καιρὸν καὶ φύλαξαι ἀπὸ πονηροῦ καὶ περὶ τῆς ψυχῆς σου μὴ αἰσχυνθῇς·
Πρόσεχε τὰς ἑκάστοτε περιστάσεις καὶ εὐκαιρίας καὶ προφυλάξῃς ἀπὸ τὸ κακὸν καὶ πονηρόν. Καὶ μὴ ἐντραπῇς προκειμένου περὶ τῆς ψυχῆς σου νὰ πράττῃς τὸ πρέπον.
- 21
ἔστι γὰρ αἰσχύνη ἐπάγουσα ἁμαρτίαν, καὶ ἔστιν αἰσχύνη δόξα καὶ χάρις.
Σοῦ λέγω διὰ τὴν σωτηρίαν τῆς ψυχῆς σου να ἀποβάλῃς τὴν ἐντροπήν, διότι ὑπάρχει ἐντροπή, ποὺ φέρει ἁμαρτίαν, καὶ ὑπάρχει ἐντροπή, ποὺ εἶναι δόξα καὶ χάρις.
- 22
μὴ λάβῃς πρόσωπον κατὰ τῆς ψυχῆς σου καὶ μὴ ἐντραπῇς εἰς πτῶσίν σου.
Μὴ ὑπολογίσῃς κανὲν πρόσωπον εἰς βάρος τῆς ψυχῆς καὶ τῆς συνειδήσεώς σου καὶ μὴ ἐντραπῇς κανένα, ὥστε ἐξ ἐντροπῆς πρὸς αὐτὸν νὰ παρασυρθῇς εἰς πτῶσιν καὶ ἁμαρτίαν.
- 23
μὴ κωλύσῃς λόγον ἐν καιρῷ σωτηρίας·
Μὴ ἐμποδισθῇς ἕνεκα συστολῆς νὰ εἴπῃς εἰς κάθε παρουσιαζομένην κατάλληλον εὐκαιρίαν λόγον ὠφέλιμον καὶ σωτηριώδη.
- 24
ἐν γὰρ λόγῳ γνωσθήσεται σοφία καὶ παιδεία ἐν ρήματι γλώσσης.
Μὴ σιωπᾷς τότε, διότι ἡ Σοφία καὶ ὁ φωτισμὸς αὐτῆς καθίστανται γνωστὰ διὰ τοῦ λόγου, καὶ ἡ παιδαγωγοῦσα μόρφωσις δι’ ὅσων λέγει ἡ γλῶσσα μεταδίδεται.
- 25
μὴ ἀντίλεγε τῇ ἀληθείᾳ καὶ περὶ τῆς ἀπαιδευσίας σου ἐντράπηθι.
Ποτὲ μὴ ἀντιλέγῃς εἰς τὴν ἀλήθειαν, ἀλλὰ νὰ ἐντραπῇς διὰ τὴν πλάνην, ποὺ προέρχεται ἀπὸ τὴν ἄγνοιαν καὶ ἀπαιδευσίαν σου.
- 26
μὴ αἰσχυνθῇς ὁμολογῆσαι ἐφ᾿ ἁμαρτίαις σου καὶ μὴ βιάζου ροῦν ποταμοῦ.
Μὴ ἐντραπῇς νὰ ὁμολογήσῃς τὰς ἁμαρτίας σου καὶ μὴ ἐξαναγκάζῃς νὰ στραφῇ εἰς τὰ ὀπίσω τὸ ρεῦμα τοῦ ποταμοῦ. Μὴ προσπαθῇς δηλαδὴ ἐξ ἐντροπῆς νὰ δικαιολογῇς τὰ ἐσφαλμένα καὶ νὰ ἐκβιάζῃς τὸν φυσικὸν ροῦν τῶν συνεπειῶν των, πολλαὶ τῶν ὁποίων εἶναι δυνατὸν νὰ προληφθοῦν, ἐὰν ὁμολογήσῃς τὸ σφάλμα σου καὶ εὐθὺς ἐπιμεληθῇς τὴν διόρθωσίν του.
- 27
καὶ μὴ ὑποστρώσῃς σεαυτὸν ἀνθρώπῳ μωρῷ καὶ μὴ λάβῃς πρόσωπον δυνάστου.
Μὴ ὑποταχθῇς καὶ βάλῃς τὸν ἑαυτόν σου στρῶμα ὑποκάτω ἀπὸ μωρὸν καὶ ἀνόητον ἄνθρωπον, καὶ μὴ ἐπηρεασθῇς ἀπὸ πρόσωπον ἰσχυροῦ ἄρχοντος.
- 28
ἕως τοῦ θανάτου ἀγώνισαι περὶ τῆς ἀληθείας, καὶ Κύριος ὁ Θεὸς πολεμήσει ὑπὲρ σοῦ.
Ἀγωνίσου διὰ τὴν ἀλήθειαν μέχρι θανάτου, καὶ Κύριος ὁ Θεὸς θὰ πολεμήσῃ μαζί σου.
- 29
μὴ γίνου ταχὺς ἐν γλώσσῃ σου καὶ νωθρὸς καὶ παρειμένος ἐν τοῖς ἔργοις σου.
Μὴ εἶσαι εἰς τὴν γλῶσσαν σου ταχύς, αὐθάδης καὶ ἀλαζών, καὶ μὴ γίνεσαι εἰς τὰ ἔργα σου ἀργοκίνητος καὶ σὰν παράλυτος.
- 30
μὴ ἴσθι ὡς λέων ἐν τῷ οἴκῳ σου καὶ φαντασιοκοπῶν ἐν τοῖς οἰκέταις σου.
Μὴ εἶσαι πιεστικὸς σὰν λεοντάρι μέσα εἰς τὸ σπίτι σου, καταπτοῶν τὴν οἰκογένειάν σου, καὶ παράλογος μεταξὺ τῶν ὑπηρετῶν σου, ἀξίων ἀπὸ αὐτοὺς ὅ,τι ἡ μεγαλομανία σου καὶ φαντασιοπληξία σου ἐμπνέει.
- 31
μὴ ἔστω ἡ χείρ σου ἐκτεταμένη εἰς τὸ λαβεῖν καὶ ἐν τῷ ἀποδιδόναι συνεσταλμένη.
Ἂς μὴ εἶναι τεντωμένο καὶ ἀπλωμένο τὸ χέρι σου διὰ νὰ πάρῃς, καὶ συμμαζευμένο καὶ σφιγκτὸ προκειμένου νὰ δώσῃς.
